બજેટમાં ખર્ચ વધ્યો, પણ માર્કેટમાં નિરાશા
કેન્દ્રીય બજેટ 2026-27 માં સંરક્ષણ ક્ષેત્ર માટે ફાળવણીમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો હોવા છતાં, શેરબજારે નકારાત્મક પ્રતિક્રિયા આપી છે. 1 ફેબ્રુઆરી 2026 ના રોજ, બજેટની જાહેરાત પછી, અનેક મુખ્ય ડિફેન્સ શેરોમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો, જે બજેટ પહેલાની તેજીથી વિપરીત હતું. ગાર્ડન રીચ શિપબિલ્ડર્સ એન્ડ એન્જિનિયર્સના શેરમાં 14% નો ઘટાડો થયો, જ્યારે ડેટા પેટર્ન્સ (Data Patterns) 13.5% ઘટ્યા. હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ (HAL), ભારત ઇલેક્ટ્રોનિક્સ લિમિટેડ (BEL) અને ભારત ડાયનેમિક્સ લિમિટેડ (BDL) જેવા અગ્રણી શેરોમાં પણ લગભગ 10% સુધીનો ઘટાડો નોંધાયો.
કેપિટલ આઉટલે (Capital Outlay) માં મોટો ઉછાળો
આ બજેટમાં નાણાકીય વર્ષ 2026-27 માટે કેપિટલ આઉટલે (Capital Outlay) માં 21.8% નો વધારો કરીને તેને ₹2.19 લાખ કરોડ સુધી પહોંચાડવામાં આવ્યો છે, જે ગત વર્ષના ₹1.80 લાખ કરોડ ના અંદાજ કરતાં ઘણો વધારે છે. આ વધારાનો ખર્ચ સંપત્તિ નિર્માણ અને લાંબા ગાળાના રોકાણો માટે છે, જે અદ્યતન ડિફેન્સ પ્લેટફોર્મની ખરીદી માટે અત્યંત જરૂરી છે. સરકારે દેશી ઉત્પાદનને (Indigenisation) પ્રોત્સાહન આપવાની પ્રતિબદ્ધતા પણ વ્યક્ત કરી છે. કેપિટલ ખરીદી બજેટનો લગભગ ₹1.39 લાખ કરોડ, એટલે કે 75%, ભારતીય ઉદ્યોગો, જેમાં પ્રાઇવેટ સેક્ટર પણ સામેલ છે, પાસેથી ખરીદી માટે ફાળવવામાં આવ્યો છે.
ટેકનોલોજી અને સ્વદેશી વિકાસ પર ભાર
ખરીદી ઉપરાંત, બજેટ 2026-27 ટેકનોલોજીકલ પ્રગતિ અને સ્વદેશી વિકાસ પર પણ વિશેષ ભાર મૂકે છે. ₹5,000 કરોડ ના 'ડીપ-ટેક ફંડ' (Deep-Tech Fund) ની સ્થાપના કરવામાં આવી છે, જે પ્રાઇવેટ સેક્ટરના R&D (Research and Development) ને ટેકો આપશે. આ ફંડ સિમ્યુલેશન અને AI જેવા ક્ષેત્રોમાં કામ કરતી હાઇ-ટેક ફર્મ્સને મદદરૂપ થશે. ઉપરાંત, એરક્રાફ્ટ પાર્ટ્સ અને MRO (Maintenance, Repair, and Overhaul) યુનિટ્સ માટેના કાચા માલ અને કોમ્પોનન્ટ્સ પર કસ્ટમ્સ ડ્યુટીમાં મુક્તિ આપવામાં આવી છે. આ પગલાં સ્થાનિક ઉત્પાદન માટેના અવરોધો ઘટાડશે અને ભારતીય સંરક્ષણ ફ્લીટના જાળવણી ખર્ચને ઓછો કરવામાં મદદ કરશે.
કંપનીઓ પર અસર
આ બજેટ ફાળવણીનો લાભ BEL, BDL, અને Data Patterns જેવી અનેક લિસ્ટેડ ડિફેન્સ કંપનીઓને મળી શકે છે. Bharat Dynamics Limited (BDL) ને તાજેતરમાં જ ભારતીય સેના પાસેથી ₹2,461.62 કરોડ ના વધારાના ઓર્ડર મળ્યા છે. જોકે, બજારની અપેક્ષાઓ અલગ હોવાને કારણે કે પછી બજેટની ચોક્કસ વિગતો રોકાણકારોને સંતોષી ન શકવાને કારણે શેરોમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.