ભારતે અમેરિકા પાસેથી Javelin એન્ટી-ટેન્ક મિસાઈલ સિસ્ટમ ખરીદવાની યોજનાની પુષ્ટિ કરી છે, જે ભારતની સંરક્ષણ ક્ષમતામાં મોટો વધારો કરશે. અગાઉ આ સાધનો માટે **$45.7 મિલિયન** ના સોદાને મંજૂરી મળી હતી, હવે રોકાણકારોની નજર લોકલ કો-પ્રોડક્શન (Co-production) પર છે.
ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના સંરક્ષણ સંબંધોમાં આ એક મહત્વનું સોપાન છે. યુએસ એમ્બેસેડર ટુ ઈન્ડિયા, Sergio Gor એ આ નિર્ણયની પુષ્ટિ કરી છે, જેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભારતીય સેનાની જમીન-આધારિત એન્ટી-ટેન્ક ક્ષમતાને આધુનિક બનાવવાનો છે.
કોણ બનાવશે આ મિસાઈલ?
Javelin સિસ્ટમ બે દિગ્ગજ અમેરિકન કંપનીઓ RTX Corporation અને Lockheed Martin ના જોઈન્ટ વેન્ચર દ્વારા બનાવવામાં આવે છે. જોકે આ ડીલની અંતિમ કિંમત અને જથ્થો હજુ જાહેર થવાના બાકી છે, પરંતુ નવેમ્બર 2025 માં US Defense Security Cooperation Agency (DSCA) દ્વારા અંદાજિત $45.7 મિલિયન ના પ્રસ્તાવિત વેચાણની જાણકારી યુએસ કોંગ્રેસને અપાઈ હતી.
'મેક ઈન ઈન્ડિયા' પર ફોકસ
રોકાણકારો માટે સૌથી મહત્વનો મુદ્દો માત્ર મિસાઈલની ખરીદી નથી, પરંતુ 'ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર' અને 'કો-પ્રોડક્શન' છે. ભારત સરકાર પોતાની 'Make in India' પોલિસી હેઠળ ઈચ્છે છે કે વિદેશી સંરક્ષણ કંપનીઓ ભારતીય ખાનગી કંપનીઓ સાથે મળીને અહીં જ ઉત્પાદન કરે, જેથી ટેકનિકલ કુશળતા વધે અને આયાત પર નિર્ભરતા ઘટે.
પડકારો અને જોખમો
સંરક્ષણ ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો ચેતવણી આપે છે કે આ પ્રકારના સોદામાં વિલંબ થવાની શક્યતા હંમેશા રહેલી છે. જટિલ ફિલ્ડ ટ્રાયલ્સ, ટેકનોલોજી શેરિંગ અંગેની વાટાઘાટો અને વહીવટી પ્રક્રિયાઓને કારણે પ્રોજેક્ટ્સ વર્ષો સુધી લંબાઈ શકે છે. રોકાણકારોએ ખાસ જોવું પડશે કે કઈ ભારતીય ખાનગી કંપનીઓને આ પ્રોજેક્ટમાં સામેલ કરવામાં આવે છે અને ઉત્પાદન ક્યારે શરૂ થશે.