ભારત હવે ડિફેન્સ ક્ષેત્રે આત્મનિર્ભર બનવા તરફ વધુ એક ડગલું ભરી રહ્યું છે. પોલેન્ડ અને અમેરિકા સાથે ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર અને સંયુક્ત મેન્યુફેક્ચરિંગ માટે હાથ મિલાવ્યા છે, જેનાથી ભારતીય ડિફેન્સ કંપનીઓ માટે ઓર્ડરનો નવો તબક્કો શરૂ થઈ શકે છે.
ભારત હવે પોતાની ડિફેન્સ ઈન્ડસ્ટ્રીને ગ્લોબલ સ્તરે લઈ જવા માટે મક્કમ છે. નવી દિલ્હીમાં મળેલી ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠકોમાં મેન્યુફેક્ચરિંગ ક્ષમતા વધારવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. ડિફેન્સ પ્રોડક્શન સેક્રેટરી સંજીવ કુમાર અને પોલેન્ડના નાયબ મંત્રી મેગડાલેના સોબકોવિયાક-ઝારનેકા વચ્ચે થયેલી બેઠક 2024-2028 ના જોઈન્ટ એક્શન પ્લાનને ઝડપી બનાવવા પર કેન્દ્રિત હતી. આનાથી ભારતીય ઉત્પાદકો માટે યુરોપિયન સપ્લાય ચેઈનમાં જોડાવાની મોટી તક ઉભી થઈ છે.\n\n### અમેરિકા સાથે ટેકનોલોજીનું આદાન-પ્રદાન\n\nયુરોપ ઉપરાંત, ન્યુ દિલ્હી હવે અમેરિકા સાથેના ઔદ્યોગિક સંબંધોને વધુ ગાઢ બનાવી રહ્યું છે. 'યુદ્ધ અભ્યાસ 2026' ના સમાપન બાદ, બ્રાયન માસ્ટના નેતૃત્વમાં યુએસ કોંગ્રેસના પ્રતિનિધિ મંડળે ભારતીય નેતૃત્વ સાથે લાંબા ગાળાના ટેકનોલોજીકલ સંબંધો વિકસાવવા પર ચર્ચા કરી છે. ભારતનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય હવે માત્ર હથિયારો આયાત કરનાર દેશમાંથી ડિફેન્સ સિસ્ટમ્સના ઉત્પાદક અને નિકાસકાર બનવાનો છે.\n\n### સ્વદેશી ટેકનોલોજીનું પ્રદર્શન\n\nતાજેતરના મિલિટરી એક્સરસાઇઝમાં ભારતીય સેનાએ 'SkyStriker' લોઈટરિંગ મ્યુનિશનનું સફળ પ્રદર્શન કર્યું છે. આ સિસ્ટમ અદાણી ડિફેન્સ એન્ડ એરોસ્પેસની પેટાકંપની 'Alpha Design Technologies' દ્વારા ભારતમાં જ તૈયાર કરવામાં આવી છે. આ પ્રકારના સ્વાયત્ત ડ્રોન્સ અને ટેકનોલોજીની સફળતાને કારણે ડિફેન્સ ક્ષેત્રમાં મોર્ડનાઈઝેશન ઝડપી બન્યું છે.\n\nઆ તેજીના માહોલમાં રોકાણકારો Bharat Electronics (BEL), Bharat Dynamics (BDL) અને અન્ય ખાનગી ડિફેન્સ પ્લેયર્સ પર ચાંપતી નજર રાખી રહ્યા છે. કંપનીઓ જેટલી ઝડપથી ક્વોલિટી અને ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર સાબિત કરશે, તેટલા જ મોટા ઓર્ડર્સ મળવાની શક્યતા છે. જોકે, રોકાણકારોએ હવે ખાસ કરીને જોઈન્ટ વેન્ચર અને ઓર્ડર બુકની અપડેટ્સ પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે.