మే 2026లో IEX పనితీరు
- మొత్తం విద్యుత్ ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్: 12,983 MU
- REC మార్కెట్ వాల్యూమ్: 0.061 కోట్ల (6.10 లక్షల) యూనిట్లు
ముఖ్య గమనిక: కోర్ బిజినెస్ లో అద్భుత వృద్ధి కనిపిస్తున్నా.. సరఫరా సమస్యల వల్ల REC మార్కెట్ లో మాత్రం భారీ పతనం నమోదైంది.
అసలేం జరిగింది?
Indian Energy Exchange (IEX) మే 2026 నెలవారీ కార్యకలాపాల నివేదికను విడుదల చేసింది. దేశీయంగా ఇంధన వినియోగం గణనీయంగా పెరగడం, రికార్డు స్థాయిలో విద్యుత్ డిమాండ్ నమోదవడం వంటి అంశాలతో మొత్తం విద్యుత్ ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్ గత ఏడాదితో పోలిస్తే 18.6% పెరిగి **12,983 మిలియన్ యూనిట్ల (MU)**కు చేరుకుంది. ముఖ్యంగా, డే-అహెడ్ మార్కెట్ (DAM)లో 24.9%, రియల్-టైమ్ మార్కెట్ (RTM)లో 15.9%, గ్రీన్ మార్కెట్ లో 13.0% వృద్ధి నమోదైంది.
అయితే, దీనికి పూర్తి భిన్నంగా, రెన్యూవబుల్ ఎనర్జీ సర్టిఫికెట్ (REC) మార్కెట్ మాత్రం 65% క్షీణతను చవిచూసింది. ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్ 0.061 కోట్ల (6.10 లక్షల) RECsకి పడిపోయింది. దీనికి ప్రధాన కారణం, సెల్ బిడ్స్ (Sell Bids) 85.3% తగ్గడమే.
ఈ పరిణామం ఎందుకు ముఖ్యం?
విద్యుత్ ట్రేడింగ్ లోని బలమైన వృద్ధి, IEX యొక్క కోర్ బిజినెస్ ఆరోగ్యంగా ఉందని, దేశం యొక్క పెరుగుతున్న ఇంధన అవసరాలకు అనుగుణంగా ఉందని సూచిస్తోంది. 270.82 GW కి చేరుకున్న పీక్ పవర్ డిమాండ్, IEX వ్యాపారానికి మరింత బలాన్ని చేకూరుస్తోంది. DAM, RTM మార్కెట్లలో క్లియరింగ్ ధరలు పెరగడం కూడా డిమాండ్ అధికంగా ఉందని తెలియజేస్తోంది. మరోవైపు, REC మార్కెట్ లోని భారీ పతనం, సరఫరా వైపు ఉన్న సమస్యలను ఎత్తి చూపుతోంది. దీనివల్ల RECs ధరలలో అస్థిరత ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.
గతంలో ఏం జరిగింది?
IEX భారతదేశంలోనే అతిపెద్ద ఎనర్జీ ఎక్స్ఛేంజ్. దేశవ్యాప్తంగా విద్యుత్ ట్రేడింగ్ను వివిధ మార్కెట్ సెగ్మెంట్ల ద్వారా సులభతరం చేస్తుంది. రెన్యూవబుల్ ఎనర్జీ వాడకాన్ని ప్రోత్సహించడానికి, తప్పనిసరి రెన్యూవబుల్ పర్చేజ్ ఆబ్లిగేషన్స్ (RPOs) ను నెరవేర్చడానికి REC మార్కెట్ ను రూపొందించారు. గతంలో కూడా REC మార్కెట్ లో ఒడిదుడుకులు ఉన్నప్పటికీ, ప్రస్తుత సరఫరా సమస్యలు ఆందోళనకరంగా మారాయి.
ఇప్పుడు మారేది ఏంటి?
విద్యుత్ కు ఉన్న స్థిరమైన డిమాండ్ IEX యొక్క కోర్ ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్ కు సానుకూల వాతావరణాన్ని సూచిస్తుంది. ఇన్వెస్టర్లు REC మార్కెట్ లో అమ్మకందారుల భాగస్వామ్యం పుంజుకుంటుందో లేదో అని ఆసక్తిగా గమనిస్తున్నారు. తదుపరి REC ట్రేడింగ్ సెషన్లు జూన్ 10, జూన్ 24, 2026న జరగనున్నాయి. వీటి ద్వారా మరిన్ని వివరాలు అందనున్నాయి.
ఎదురయ్యే నష్టభయాలు (Risks)
REC మార్కెట్ లో కొనసాగుతున్న సరఫరా కొరత, అమ్మకాలపై ప్రభావం చూపుతూ వాల్యూమ్స్ ను తగ్గించడం ప్రధాన రిస్క్. అమ్మకం వైపున ఇబ్బందులు ఇలాగే కొనసాగితే, ఇతర విభాగాల్లో మంచి పనితీరు కనబరిచినప్పటికీ, IEX యొక్క మొత్తం వృద్ధి కథనానికి ఆటంకం కలగవచ్చు. డిమాండ్-సరఫరా డైనమిక్స్ వల్ల విద్యుత్ క్లియరింగ్ ధరలలో అస్థిరత కూడా ఒక అంశం.
పోటీదారులతో పోలిక
ప్రస్తుతానికి ప్రత్యర్థి కంపెనీల ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్ వివరాలు అందుబాటులో లేనప్పటికీ, భారత విద్యుత్ ఎక్స్ఛేంజ్ మార్కెట్లో IEX ఆధిపత్య స్థానంలో ఉంది. దీనికి దగ్గరగా ఉన్న PXIL (Power Exchange of India Limited) కూడా నెలవారీ వాల్యూమ్స్ ను నివేదిస్తుంది, కానీ IEX యొక్క మార్కెట్ వాటా, స్థాయి చాలా పెద్దవి.
కీలక గణాంకాలు
- మే 2026లో భారతదేశ ఇంధన వినియోగం: 164.98 BUs (గత ఏడాదితో పోలిస్తే 11.5% పెరుగుదల).
- పీక్ పవర్ డిమాండ్: రికార్డు స్థాయిలో 270.82 GW.
తదుపరి ఏం గమనించాలి?
భవిష్యత్ REC మార్కెట్ బిడ్ డేటాను, ముఖ్యంగా సెల్ బిడ్స్ సంఖ్యను, మెరుగైన సరఫరా సంకేతాలను పెట్టుబడిదారులు గమనించాలి. DAM, RTM, గ్రీన్ మార్కెట్లలో విద్యుత్ ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్ లో కొనసాగుతున్న వార్షిక వృద్ధి కీలకం. భారతదేశం యొక్క మొత్తం ఇంధన డిమాండ్, పీక్ పవర్ అవసరాలను ట్రాక్ చేయడం కూడా అవసరమైన సందర్భాన్ని అందిస్తుంది.
