ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ Orissa Minerals Development Company ਦੀ ਬੇਲਕੁੰਡੀ ਆਇਰਨ ਅਤੇ Mn. ਮਾਈਨਜ਼ ਲਈ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਲੀਅਰੈਂਸ (EC) ਅਰਜ਼ੀ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਪਹਿਲਾਂ ਡਿਲੀਟ ਹੋਈਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ।
Orissa Minerals Development Company Ltd.
ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦਾ ਫੈਸਲਾ: ਬੇਲਕੁੰਡੀ ਮਾਈਨਜ਼ ਲਈ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਹਾਲ
ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਅਰਜ਼ੀ ਬਹਾਲ: ਕੋਈ ਵਿੱਤੀ ਅੰਕੜਾ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਖਾਸ: ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ EC ਅਰਜ਼ੀ ਬਹਾਲ ਕੀਤੀ; ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਹੁਣ ਅੰਤਿਮ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰੇਗਾ।
ਕੀ ਹੋਇਆ?
ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ 29 ਜੁਲਾਈ, 2026 ਨੂੰ ਵਨਸ਼ਕਤੀ (Vanashakti) ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਪਹਿਲਾਂ ਡਿਲੀਟ (delisted) ਹੋਈਆਂ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਲੀਅਰੈਂਸ (EC) ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ, Orissa Minerals Development Company Limited (OMDC) ਦੀਆਂ ਬੇਲਕੁੰਡੀ ਆਇਰਨ ਅਤੇ Mn. ਮਾਈਨਜ਼ ਨੂੰ EC ਦੇਣ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ 31 ਮਈ, 2025 ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਮੁਤਾਬਕ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਉਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ?
ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦਾ ਇਹ ਫੈਸਲਾ OMDC ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਖ਼ਬਰ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਬੇਲਕੁੰਡੀ ਮਾਈਨਜ਼ ਲਈ EC ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਅੜਿੱਕਾ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਾਤਾਵਰਨ, ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਮੰਤਰਾਲੇ (MoEF&CC) ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 28 ਜੁਲਾਈ, 2026 ਨੂੰ ਬੇਲਕੁੰਡੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ। ਇਸ ਬਹਾਲੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਹੁਣ ਰਸਮੀ EC ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਨਵੀਨਤਮ ਫੈਸਲੇ ਨੇ 16 ਮਈ, 2025 ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸੋਧਿਆ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ 2021 ਦੇ ਇੱਕ ਦਫ਼ਤਰੀ ਮੈਮੋਰੰਡਮ (OM) ਨੂੰ ਭਵਿੱਖ ਪ੍ਰਭਾਵੀ (prospectively) ਤੌਰ 'ਤੇ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੇ 2 ਜਨਵਰੀ, 2024 ਦੇ ਸਟੇਅ ਆਰਡਰ ਜਾਂ ਵਨਸ਼ਕਤੀ-I ਫੈਸਲੇ ਕਾਰਨ ਡਿਲੀਟ ਹੋਈਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਧੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ OMDC ਨੂੰ ਆਪਣੀ EC ਅਰਜ਼ੀ 'ਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦਾ ਰਾਹ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹੁਣ ਕੀ ਬਦਲਿਆ ਹੈ?
OMDC ਦੀ ਬੇਲਕੁੰਡੀ ਆਇਰਨ ਅਤੇ Mn. ਮਾਈਨਜ਼ ਲਈ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਡਿਲੀਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ 'ਤੇ ਬਹਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਕੰਪਨੀ ਹੁਣ EC ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਕੀ ਰਸਮਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਦੇਖਣਯੋਗ ਜੋਖਮ
ਹਾਲਾਂਕਿ EC ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਹਾਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ EC ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਅਜੇ ਬਾਕੀ ਹੈ। ਅੰਤਿਮ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਪੜਾਅ ਦੌਰਾਨ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਰ ਦੇਰੀ ਜਾਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦੀ ਸਮਾਂ-ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ EC ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਦੀ ਰਸਮੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ 'ਤੇ ਨੇੜੀਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਹਿ-ਪੱਧਰੀ ਤੁਲਨਾ
ਫਾਈਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਪੱਧਰੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸੰਦਰਭ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ (ਸਮੇਂ-ਬੱਧ)
- ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਆਰਡਰ ਮਿਤੀ: 29 ਜੁਲਾਈ, 2026
- ਪਿਛਲੀ ਅਰਜ਼ੀ ਸਥਿਤੀ ਮਿਤੀ: 31 ਮਈ, 2025
- MoEF&CC ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਮਿਤੀ: 28 ਜੁਲਾਈ, 2026
- ਡਿਲੀਟ ਸਟੇਅ ਆਰਡਰ ਮਿਤੀ: 2 ਜਨਵਰੀ, 2024
ਅੱਗੇ ਕੀ ਦੇਖਣਾ ਹੈ?
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਲਕੁੰਡੀ ਆਇਰਨ ਅਤੇ Mn. ਮਾਈਨਜ਼ ਲਈ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਦੀ ਰਸਮੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਨਤੀਜੇ 'ਤੇ ਨੇੜੀਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
