Vedanta ची मोठी पुनर्रचना: कंपन्यांचे विभाजन आणि BALCO ची विक्री
Vedanta Limited ने कॉर्पोरेट जगात एक मोठं पाऊल उचललं आहे. कंपनीने आपल्या Aluminium, Merchant Power, Oil & Gas आणि Iron Ore व्यवसायांचे विभाजन (demerge) करण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. या कंपोझिट स्कीम ऑफ अरेंजमेंटला (Composite Scheme of Arrangement) कंपनीच्या बोर्डाने मंजुरी दिली आहे. ही योजना १ मे, २०२६ पासून लागू होईल.
यासोबतच, Vedanta BALCO (Bharat Aluminium Company Limited) मधील आपला हिस्सा ३० एप्रिल, २०२६ पर्यंत विकणार आहे. या मोठ्या पुनर्रचनेचा मुख्य उद्देश स्वतंत्र आणि अधिक केंद्रित व्यवसाय युनिट्स तयार करणे आहे, जेणेकरून शेअरधारकांचे मूल्य वाढवता येईल आणि प्रत्येक व्यवसायाला स्वतंत्रपणे वाढण्याची संधी मिळेल. यामुळे कंपन्या अधिक चपळाईने काम करू शकतील आणि विशिष्ट गुंतवणूकदारांना आकर्षित करू शकतील.
गेल्या काही वर्षांपासून सुरू असलेल्या या पुनर्रचनेला डिसेंबर २०२५ मध्ये नॅशनल कंपनी लॉ ट्रिब्युनल (NCLT) मुंबई बेंचची महत्त्वपूर्ण मंजुरी मिळाली होती, ज्यामुळे सर्व कायदेशीर अडथळे दूर झाले. या विभाजनानंतर, शेअरधारकांना विभाजन केलेल्या कंपन्यांमध्ये (Aluminium, Merchant Power, Oil & Gas, Iron Ore) १:१ च्या स्वॅप रेशोवर शेअर्स मिळतील. नवीन कंपन्या स्वतंत्रपणे लिस्टेड होतील, ज्यामुळे त्यांच्या कामगिरीचे स्वतंत्र मूल्यांकन करता येईल.
BALCO विक्रीसाठी, Vedanta कंपल्सरी कन्व्हर्टिबल डिबेंचर्स (CCDs) द्वारे पेमेंट घेणार आहे. ही रक्कम BALCO च्या फेअर मार्केट व्हॅल्यूपेक्षा कमी नसावी, अन्यथा नियामक चौकशीला सामोरे जावे लागू शकते. BALCO चा ३१ मार्च, २०२५ रोजी संपलेल्या आर्थिक वर्षातील टर्नओव्हर ₹१५,९०९ कोटी होता, तर नेट वर्थ ₹१२,०८८ कोटी होता. हे आकडे Vedanta च्या एकत्रित टर्नओव्हरच्या सुमारे १०% आणि एकत्रित नेट वर्थच्या सुमारे ३९% आहेत, जे BALCO चे महत्त्व दर्शवतात.
यापुढील महत्त्वाच्या तारखांमध्ये BALCO शेअर विक्री करारावर अंतिम स्वाक्षरी ( ३० एप्रिल, २०२६ पर्यंत) आणि कंपोझिट स्कीम ऑफ अरेंजमेंटची अंमलबजावणी (१ मे, २०२६) यांचा समावेश आहे. गुंतवणूकदारांनी या प्रक्रियेवर बारकाईने लक्ष ठेवणे अपेक्षित आहे, कारण यामुळे व्यवसायात सुधारणा आणि चांगल्या मूल्यांकनाची शक्यता आहे.
