Hindustan Zinc: 'झिंक मार्क' मिळवणारी पहिली भारतीय कंपनी! सलग तिसऱ्या वर्षी टॉप सस्टेनेबल मायनर

'झिंक मार्क' आणि सलग तिसऱ्या वर्षी सन्मान

Hindustan Zinc च्या Chanderiya Lead Zinc Smelter ला 'Zinc Mark' चे व्हॅलिडेशन मिळाले आहे. या 'Copper Mark Assurance Process' अंतर्गत हे एक मोठे यश आहे, ज्यामुळे ही भारतातील 'Zinc Mark' मिळवणारी पहिली साइट ठरली आहे. या व्हॅलिडेशनमुळे कंपनीने कडक पर्यावरणीय, सामाजिक आणि प्रशासकीय (ESG) मानकांचे पालन करत असल्याचे सिद्ध झाले आहे. यामध्ये उत्सर्जन (emissions), ऊर्जा आणि पाण्याची कार्यक्षमता, कचरा व्यवस्थापन, जैवविविधता, कामगार सुरक्षा आणि नैतिक पद्धती यांसारख्या महत्त्वाच्या बाबींचा समावेश आहे.

ESG मध्ये जागतिक नेतृत्व

या दुहेरी यशामुळे Hindustan Zinc चे जबाबदार उत्पादनाप्रती असलेले समर्पण पुन्हा एकदा अधोरेखित झाले आहे. गुंतवणूकदारांचे निर्णय आणि जागतिक पुरवठा साखळीवर ESG मानकांचा प्रभाव वाढत आहे. 'Zinc Mark' व्हॅलिडेशनमुळे कंपनीची औद्योगिक क्षेत्रात आणि जागतिक व्हॅल्यू चेन्समध्ये विश्वासार्हता वाढली आहे. विशेषतः ऊर्जेचे संक्रमण (energy transition) आणि पायाभूत सुविधांच्या विकासामुळे जबाबदारीने तयार केलेल्या धातूंची मागणी वाढत आहे.

शाश्वततेच्या प्रवासात Hindustan Zinc

S&P Global Corporate Sustainability Assessment नुसार, Hindustan Zinc ने सलग तीन वर्षे (2023, 2024, आणि 2025) जगातील नंबर वन सस्टेनेबल मेटल्स आणि मायनिंग कंपनी म्हणून आपले स्थान कायम राखले आहे. कंपनी 2025 मध्ये International Council on Mining & Metals (ICMM) ची भारतातील पहिली सदस्य बनली. Chanderiya Lead Zinc Smelter ने 'Copper Mark Assurance Process' यशस्वीपणे पूर्ण केले, ज्यामुळे एप्रिल 2026 मध्ये 'Zinc Mark' व्हॅलिडेशन मिळाले. कंपनीने FY2024-25 साठी 3.32 वेळा पाणी-सकारात्मक (water-positive) असल्याचा दावा केला आहे. Hindustan Zinc ने 2050 किंवा त्यापूर्वी 'Net Zero' उत्सर्जन (emissions) करण्याचे महत्त्वाकांक्षी लक्ष्य ठेवले आहे.

पुढील वाटचाल

• वाढलेली विश्वासार्हता: 'Zinc Mark' मुळे जबाबदार धातू उत्पादनाची स्वतंत्र खात्री मिळाली आहे, ज्यामुळे ग्राहकांचा आणि भागधारकांचा विश्वास वाढेल.
• मजबूत बाजारपेठेतील स्थान: S&P Global CSA मध्ये सातत्याने अव्वल स्थान मिळवणे हे जागतिक मेटल्स आणि मायनिंग क्षेत्रात Hindustan Zinc चे प्रीमियम स्थान दर्शवते.
• वाढत्या मागणीशी जुळवून घेणे: हे व्हॅलिडेशन मजबूत ESG फ्रेमवर्क अंतर्गत उत्पादित धातूंच्या वाढत्या जागतिक मागणीशी कंपनीला जुळवून घेण्यास मदत करेल.

लक्ष ठेवण्यासारखे मुद्दे

• Net Zero प्रगती: कंपनीच्या 'Net Zero' लक्ष्याकडे (2050 पर्यंत) होणाऱ्या प्रगतीवर लक्ष ठेवले जाईल.
• जल व्यवस्थापन: पाणी वाचवण्यासाठी आणि पुनर्भरण करण्यासाठीचे नवीन कार्यक्रम.
• जैवविविधता: सर्व खाणकामाच्या ठिकाणी जैवविविधता संवर्धनाचे प्रयत्न.

नियामक कारवाईचा संदर्भ

या यशाच्या पार्श्वभूमीवर, फेब्रुवारी 2022 मध्ये National Green Tribunal (NGT) ने Hindustan Zinc वर पाण्याच्या प्रदूषणासारख्या पर्यावरणीय उल्लंघनाबद्दल ₹25 कोटी दंड ठोठावला होता. त्यामुळे कंपनीला सर्व ऑपरेशन्समध्ये पर्यावरण व्यवस्थापनाची काटेकोरपणे अंमलबजावणी करणे आवश्यक आहे.