HEG लिमिटेड लवकरच आपल्या ग्रीनटेक व्यवसायाला वेगळ्या कंपनीत रूपांतरित (Demerger) करणार आहे. त्यासाठी कंपनी सध्या गुंतवणूकदारांशी चर्चा करत आहे.
HEG लिमिटेड घेणार मोठा निर्णय: ग्रीनटेक व्यवसायाचे डीमर्जर
HEG लिमिटेड आपल्या गुंतवणूकदारांशी संवाद साधण्यासाठी (Investor Roadshow) सज्ज आहे. विशेषतः मुंबईत 15-16 जुलै 2026 रोजी होणाऱ्या बैठकांमध्ये कंपनी आपल्या नवीन ग्रीनटेक व्यवसायाची माहिती देणार आहे. हा व्यवसाय स्वतंत्र कंपनी म्हणून बाजारात आणण्याची (Demerger) योजना आहे.
डीमर्जर का महत्त्वाचे?
या डीमर्जरमुळे HEG लिमिटेडच्या प्रस्थापित ग्रॅफाइट इलेक्ट्रोड व्यवसायाला आणि वेगाने वाढणाऱ्या ग्रीनटेक व्यवसायाला स्वतंत्र ओळख मिळेल. यामुळे दोन्ही व्यवसायांचे मूल्यांकन (Valuation) स्वतंत्रपणे होऊ शकेल आणि भागधारकांना (Shareholders) अधिक फायदा मिळण्याची अपेक्षा आहे. ग्रीनटेक व्यवसायात बॅटरी मटेरियल, एनर्जी सोल्युशन्स आणि ग्रीन पॉवर निर्मिती यांसारख्या महत्त्वाकांक्षी योजना आहेत.
पार्श्वभूमी
HEG लिमिटेड, जी पारंपरिकरित्या ग्रॅफाइट इलेक्ट्रोड्स आणि पॉवर प्लांटसाठी ओळखली जाते, आता मोठ्या कॉर्पोरेट पुनर्रचनेतून जात आहे. कंपनीने नॅशनल कंपनी लॉ ट्रिब्युनल (NCLT), इंदूर बेंचकडे या योजनेसाठी याचिका दाखल केली असून, त्यावर सुनावणी पूर्ण झाली आहे. NCLTचा निर्णय येणे बाकी आहे.
काय बदलणार?
या पुनर्रचनेनंतर दोन स्वतंत्र कंपन्या तयार होतील: एक असेल HEG लिमिटेड, ज्यात ग्रॅफाइट इलेक्ट्रोड्स, थर्मल/हायड्रो पॉवर आणि GrafTech USA मधील हिस्सेदारी राहील. दुसरी असेल HEG ग्रीनटेक, जी एक नवीन सूचीबद्ध (Listed) कंपनी असेल आणि बॅटरी मटेरिअल, बॅटरी एनर्जी सोल्युशन्स व ग्रीन पॉवरवर लक्ष केंद्रित करेल.
जोखमीचे घटक
सर्वात मोठे आव्हान म्हणजे NCLTकडून योजनेला अंतिम मंजुरी मिळणे, जी अजून बाकी आहे. तसेच, ग्रीनटेक व्यवसायासाठी ₹5,500 कोटी इतकी मोठी भांडवली गुंतवणूक (Capital Expenditure) प्रस्तावित आहे, ज्यापैकी ₹4,000 कोटी कर्ज (Debt) असेल. यावर कंपनीचे आर्थिक आरोग्य कसे राहील, याकडे लक्ष ठेवावे लागेल.
पीअर तुलना
HEG लिमिटेडचा बॅटरी मटेरियल आणि ग्रीन एनर्जीमधील प्रवेश हा उद्योगातील सध्याच्या ट्रेंडशी जुळतो. रिन्यूएबल एनर्जी आणि बॅटरी स्टोरेज क्षेत्रातील कंपन्यांना सध्या गुंतवणूकदारांचा चांगला प्रतिसाद मिळत आहे. HEG कडे स्वतःचे हायड्रोपॉवर प्लांट आहेत, ज्यातून दरवर्षी ₹300 कोटींहून अधिकचा महसूल मिळतो, जो ग्रीनटेक विस्तारासाठी फायदेशीर ठरू शकतो.
पुढील वाटचाल
गुंतवणूकदारांनी NCLTच्या अंतिम निर्णयावर आणि त्यानंतरच्या अंमलबजावणीच्या वेळेवर बारीक लक्ष ठेवावे. तसेच, कंपनीची निधी उभारणीची क्षमता, भांडवली योजनांची अंमलबजावणी आणि स्पर्धात्मक बाजारपेठेत वाढीचे लक्ष्य गाठण्याची क्षमता यावर सर्व काही अवलंबून असेल.
महत्त्वाचे आकडे
HEG ग्रीनटेकसाठी एकूण ₹5,500 कोटी भांडवली गुंतवणुकीची योजना आहे. यात ₹1,500 कोटी इक्विटी (Equity) आणि ₹4,000 कोटी कर्जाचा समावेश आहे. FY32 पर्यंत 60,000 MT ॲनोड मटेरियल, H2 FY27 पर्यंत 6 GWh बॅटरी एनर्जी सोल्युशन्स आणि FY28 पर्यंत 754 MW ग्रीन पॉवर निर्मितीचे लक्ष्य आहे. FY30 पर्यंत ग्रीनटेकसाठी अंदाजित ROCE ~17% आहे.