NGT चा आदेश आणि BPCL ची प्रतिक्रिया
राष्ट्रीय हरित लवादाने (NGT) भारत पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन लिमिटेड (BPCL) ला सेंट्रल पोल्युशन कंट्रोल बोर्ड (CPCB) कडे ₹1 कोटी पर्यावरण भरपाई म्हणून जमा करण्याचे आदेश दिले आहेत. हा दंड कंपनीने त्यांच्या 41 स्टोरेज लोकेशन्सवर व्हॅपर रिकव्हरी सिस्टीम (VRS) वेळेवर न बसवल्यामुळे आकारण्यात आला आहे. मूळतः मार्च 2024 पर्यंत हे काम पूर्ण करणे अपेक्षित होते, परंतु ते आता मार्च 2025 पर्यंत पूर्ण झाले आहे. कंपनीने स्पष्ट केले आहे की या दंडाचा किंवा पूर्ण झालेल्या कामाचा त्यांच्या आर्थिक स्थितीवर कोणताही मोठा परिणाम होणार नाही.
VRS चे महत्त्व आणि नियामक दृष्टिकोन
VRS (Vapour Recovery Systems) हे इंधन साठवणूक आणि वितरणादरम्यान होणारे वायू प्रदूषण आणि व्होलाटाईल ऑरगॅनिक कंपाउंड्स (VOCs) चे उत्सर्जन कमी करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहेत. NGT चा हा आदेश तेल क्षेत्रातील कंपन्यांवर उत्सर्जन नियंत्रणाबाबत असलेले नियामक लक्ष अधोरेखित करतो. सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमांसाठी (PSUs) पर्यावरणीय नियमांचे पालन करणे अनिवार्य आहे.
विलंब आणि पूर्णत्वाची माहिती
BPCL सह इतर ऑइल मार्केटिंग कंपन्यांना (OMCs) CPCB ने VRS बसवण्याचे निर्देश दिले होते. या कंपन्यांच्या विस्तृत नेटवर्कमुळे आणि अनेक ठिकाणी हे सिस्टीम बसवण्यासाठी लॉजिस्टिकच्या अडचणींमुळे मूळ मुदतवाढ देण्यात आली होती. आता BPCL ने मार्च 2025 पर्यंत सर्व 41 ठिकाणी VRS इन्स्टॉलेशन पूर्ण केले आहे, ज्यामुळे अनुपालन (compliance) समस्येचे निराकरण झाले आहे.
पुढील पावले आणि उद्योग क्षेत्रातील स्थिती
BPCL ने अनुपालन पूर्ण केले असले तरी, NGT आणि CPCB सारख्या नियामक संस्थांचे बारीक लक्ष यापुढेही कायम राहील. या क्षेत्रातील इतर कंपन्या जसे की इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन लिमिटेड (IOCL) आणि हिंदुस्तान पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन लिमिटेड (HPCL) देखील अशाच प्रकारच्या निर्देशांना सामोरे जात आहेत आणि त्यांच्या नेटवर्कमध्येही VRS बसवण्याचे काम सुरू आहे.